آزمون تاب‌آوری بخش خصوصی

در همین چارچوب، رئیس اتاق بازرگانی ایران با اشاره به شرایط سخت کشور، بر مسوولیت فعالان اقتصادی برای استمرار تولید و تامین نیازهای جامعه به‌ویژه در حوزه کالاهای اساسی تاکید کرد. بر این اساس صمد حسن‌زاده، رئیس اتاق بازرگانی ایران در نامه‌ای به رؤسای اتاق‌های بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی سراسر کشور و رؤسای تشکل‌های اقتصادی گفت: همه ملت و فعالان اقتصادی در شرایط سختی قرار گرفته‌ایم. یقین داریم فعالان محترم اقتصادی کشورمان همانند تمامی دوران تاریخ، یک مسوولیت بسیار مهم در مقابل کشور و ملت نجیب و شریف به‌خصوص در زمینه حمایت از همکاران و فرزندان خانواده‌های خود درک نموده و در این راستا با استمرار فعالیت‌های اقتصادی و تولیدی به‌ویژه در حوزه کالاهای اساسی و تامین نیاز جامعه، با حفظ کلیه ارزش‌های ملی و غریزه همدلی، میهن‌پرستی و وفاق ملی و حفظ اقتدار کشور جمهوری اسلامی ایران، این تکلیف بزرگ الهی را به انجام خواهیم رساند.

تجربه عبور از بحران

ابوالفضل روغنی گلپایگانی، دبیرکل اتاق بازرگانی ایران، در گفت‌وگویی با تحلیل شرایط کنونی اقتصاد کشور در پی جنگ تحمیلی، گفت: خوشبختانه ایران به دلیل تجربه‌های گذشته در عبور از بحران‌های متعدد، تاب‌آوری بالایی دارد و تولیدکنندگان ما با همت خود کار را پیش می‌برند.

او تاکید کرد: مردم باید مصرف را با دقت مدیریت کنند و تولیدکنندگان هم کیفیت را حفظ کنند. همچنین باید قیمت‌ها را مدیریت کنیم. تولید ناگزیر از تامین زنجیره ارزش خود است و همه باید دست به دست هم دهیم تا از این مرحله عبور کنیم. در شرایط جنگ، باید تصمیمات جنگی گرفت. باید مصرف را مدیریت و رفتارمان را اصلاح کنیم.

اهتمام به استان‌های مسافرپذیر

عبدالله مهاجر دارابی، عضو هیات‌رئیسه اتاق بازرگانی ایران نیز در هفته گذشته گفت: روسای اتاق‌های بازرگانی سراسر کشور در جلسات فوق‌العاده شورای تامین استان‌ها و ستادهای بحران شرکت می‌کنند و با توجه به ارتباطی که با واحدهای تولیدی دارند، نقش موثری در زمینه حفظ ظرفیت تولید کارخانجات و واحدهای تولیدی دارند.

او همچنین به ضرورت همکاری‌های بین استانی به منظور تامین اقلام مورد نیاز استان‌های مسافرپذیر اشاره کرد و گفت: برخی استان‌ها نظیر استان‌های شمالی کشور بیش از سایر استان‌ها ورود مسافر داشته‌اند و تنظیم بازار آنها نیازمند بارگیری برخی کالاهای مورد نیاز از سایر استان‌ها است. با ارتباطاتی که اتاق‌های بازرگانی استانی با یکدیگر دارند، می‌توانند همکاری‌های موثری شکل دهند تا کمبودی در بازار استان‌های بیشتر مسافرپذیر ایجاد نشود.

تداوم جریان ورود کالا

روسای کمیسیون‌های تخصصی نیز تاکید کردند که برخلاف نگرانی‌های عمومی، ساختار تامین و واردات کالا از انعطاف‌پذیری مناسبی برخوردار است و مسیرهای متنوع دریایی و زمینی برای ورود کالا در حال فعالیت‌ هستند. علاوه بر آن، آمارها از افزایش بارنامه‌ها نسبت به روزهای پیشین خبر می‌دهد که به گفته روسای کمیسیون‌های تخصصی، نشانه‌ای از پایداری جریان لجستیکی کشور است.

اسحاق بندانی، رئیس کمیسیون کشاورزی اتاق بازرگانی ایران، گفت: در شرایطی که کشور با یک جنگ پیچیده و چند لایه مواجه است، طبیعی است که نگرانی‌هایی در میان مردم درباره تامین کالاهای اساسی شکل بگیرد. اما واقعیت این است که ساختار تامین کالا در کشور طی سال‌های اخیر به گونه‌ای طراحی شده که حتی در شرایط بحران نیز از انعطاف‌پذیری قابل قبولی برخوردار باشد.

او با بیان اینکه بررسی وضعیت ذخایر کالاهای اساسی نشان می‌دهد که ذخایر موجود کشور در سطح قابل قبولی قرار دارد و در حال حاضر نگرانی فوری از این بابت وجود ندارد، افزود: علاوه بر این، جریان ورود کالا به کشور متوقف نشده و از مسیرهای مختلف در حال انجام است. برخلاف تصور عمومی که عمدتا بنادر جنوبی را به عنوان تنها مسیر ورود کالا در نظر می‌گیرد، کشور از شبکه‌ای متنوع از مبادی وارداتی برخوردار و کالا از مسیرهای مختلف دریایی و زمینی در حال ورود به کشور است.

بندانی خاطرنشان کرد: شرایط جنگی ایجاب می‌کند که سیاستگذاران با نگاه پیش‌دستانه عمل کنند و گلوگاه‌های احتمالی در زنجیره تامین را برطرف سازند. یکی از این گلوگاه‌ها، فرآیندهای زمان‌بر در حوزه تامین ارز برای واردات کالا است. در چنین شرایطی می‌توان با استفاده از ظرفیت بازرگانان و شبکه‌های تجاری، سازوکار واردات بدون انتقال ارز با منشأ ارز غیربانکی را برای کالاهای اساسی فعال‌تر کرد تا سرعت گردش واردات افزایش یابد.

او افزود: همچنین ضروری است برخی موانع حقوقی و مالیاتی که در شرایط عادی برای کنترل جریان ارز و تجارت طراحی شده‌اند، در حوزه کالاهای اساسی به‌طور موقت تسهیل شوند تا فعالان اقتصادی بتوانند با سرعت بیشتری در تامین کالا نقش‌آفرینی کنند. در کنار این اقدامات، توسعه مسیرهای متنوع حمل‌ونقل از جمله مسیرهای شمالی از طریق دریای خزر، مسیرهای زمینی از طریق کشورهای همسایه و مسیرهای شرقی می‌تواند تاب‌آوری زنجیره تامین کشور را افزایش دهد.

همچنین، رضا رستمی، رئیس کمیسیون حمل‌ونقل، ترانزیت و لجستیک اتاق بازرگانی ایران در حوزه بارگیری و حمل‌ونقل کالاهای اساسی با بیان اینکه آمار بارگیری‌ها در زمینه حمل کالاهای اساسی، حتی نسبت به روزهای عادی بیشتر شده است؛ گفت: بارنامه‌هایی که در روز چهارشنبه ۱۳ اسفند ماه صادر شده است به میزان ۶.۵ درصد نسبت به ‌روز سه‌شنبه ۱۲ اسفند ماه افزایش داشته است و این نشان می‌دهد که چرخه حمل‌ونقل جاده‌ای به طور روان جریان دارد.

امیرعلی دادرس، مدیر فناوری اطلاعات و ارتباطات اتاق بازرگانی ایران گفت: تمامی سامانه‌های اصلی اتاق بازرگانی ایران مانند سامانه یکپارچه کارت بازرگانی هوشمند و سامانه ملی گواهی مبدا، فعال و عملیاتی هستند تا خدمت‌رسانی به اعضای اتاق ایران و فعالان اقتصادی بی‌وقفه انجام شود. همچنین فرآیند پشتیبانی و پاسخگویی به سوالات و مشکلات اعضای اتاق‌های بازرگانی سراسر کشور بی‌وقفه در حال انجام است.

ضرورت حفظ زنجیره تامین

اتاق‌های استانی نیز از ادامه فعالیت تجارت مرزی و ترخیص‌میلیون‌ها تن کالای اساسی خبر دادند و بر حفظ زنجیره توزیع و تامین تاکید کردند. در سطح پیشنهادها، بخش خصوصی خواستار تعویق در دریافت بدهی‌ها و حقوق دولتی بنگاه‌ها و کاهش فشار مالیاتی و بیمه‌ای شد تا نقدینگی تولید دچار آسیب نشود. روسای اتاق‌های استان‌ها هم بر حفظ تولید در سطح محلی، آمادگی انبارها و استمرار جلسات بین‌بخشی برای تامین کالاهای ضروری مردم تاکید کردند.

بر این اساس، شهلا عموری، رئیس اتاق بازرگانی اهواز گفت: فعالیت‌های عادی تجارت مرز چذابه در حال انجام است تا خللی در زنجیره تجارت ایجاد نشود. در حال حاضر بیش از یک‌میلیون تن انواع کالای اساسی ترخیص و آماده خروج از بندر امام و انتقال به مراکز توزیع و مصرف داخل کشور است.

عموری با بیان اینکه چرخه تولید در خوزستان به واسطه همکاری‌های بین‌بخشی در استان به صورت مستمر ادامه دارد، گفت: بازارها و مراکز عرضه کالا حتی برای یک روز هم خالی از اجناس نشده‌اند که این نشان‌دهنده همراهی تحسین‌برانگیز تولیدکنندگان با مردم و نظام اقتصادی است.

وی با این حال بر لزوم تقویت حمایت‌های زیرساختی تاکید کرد و گفت: برخی واحدهای صنعتی برای استمرار تولید نیازمند تامین سوخت پایدار هستند که در این زمینه انتظار می‌رود دولت و وزارت نفت با آمادگی و سرعت بیشتری عمل کنند.

عموری همچنین خواستار رویکرد تسهیل‌گرایانه وزارت صمت در وصول مطالبات دولتی شد و پیشنهاد داد: در شرایط فعلی، از تعجیل در دریافت بدهی‌ها و حقوق دولتی واحدهای تولیدی خودداری شود تا نقدینگی بخش تولید آسیب نبیند.

عموری در گفت‌وگویی دیگر، به چالش‌های حوزه تامین اجتماعی پرداخت و گفت: برای جلوگیری از تعدیل نیرو در بنگاه‌های تولیدی، پیشنهاد می‌شود مهلت ارسال لیست و پرداخت حق بیمه بدون اعمال جریمه، حداقل تا پایان خرداد ۱۴۰۵ تمدید شود.

همچنین محمد خاکی، رئیس اتاق بازرگانی لرستان در هفته گذشته گفت: خوشبختانه با تلاش واحدهای تولیدی استان، مشکلی در زمینه تولید و تامین کالاهای اساسی مورد نیاز مردم وجود ندارد و چرخه تولید در بخش‌های مختلف با قدرت ادامه دارد.

رحیم مرتضایی، رئیس اتاق بازرگانی همدان در تشریح وضعیت فعلی و راهبردهای اتخاذ شده، گفت: ما بلافاصله پس از آغاز شرایط خاص، با حضور موثر در جلسات اضطراری و ستاد مدیریت بحران استان، خروجی‌های لازم را برای هماهنگی میان بخش‌های مختلف اتخاذ کردیم. هدف ما این بوده است که تصمیمات مدیریتی با سرعت و دقت لازم به اجرا درآید و موانع تولید و توزیع در کوتاه‌ترین زمان رفع شود. به‌رغم تعطیلات سراسری، ساختار اداری اتاق بازرگانی را به گونه‌ای مدیریت کرده‌ایم که عملا در حالت آماده‌باش به کار خود ادامه دهد. هیچ‌یک از اعضا و فعالان اقتصادی در پیگیری امور خود دچار مشکل نخواهند شد و تمامی خدمات اداری با روال عادی و حتی تسریع شده در حال انجام است.

مجتبی دستمالچیان، رئیس اتاق بازرگانی یزد گفت: در زمینه بازپرداخت تسهیلات، ایفای تعهدات فعالان اقتصادی و واحدهای تولیدی در زمینه ضمانت‌نامه‌های بانکی، خدمات گمرکی و رفع تعهدات ارزی، در حال پیگیری از مراجع مسوول در استان هستیم تا فعالیت واحدهای تولیدی حفظ شود و اگر واحدهای تولیدی به مشکلی برمی‌خورند، در سریع‌ترین زمان ممکن حل شود.

از سوی دیگر شهرام زارع، رئیس اتاق بازرگانی شهرکرد گفت: در جلسه ستاد بحران در زمینه حفظ پایداری انرژی مورد نیاز صنایع و مردم استان و همچنین تامین معیشت و کالاهای اساسی تدابیر لازم اخذ شد. تاکنون ۴ جلسه برای تامین کالاهای اساسی در استان چهارمحال و بختیاری برگزار شده است که یکی از جلسات در محل اتاق بازرگانی برگزار شد و خوشبختانه انبارهای کالاهای اساسی استان تا ماه‌ها جوابگوی نیاز مردم است.