اخبار باشگاه اقتصاددانان روزنامه شماره ۶۵۲۵

جنگ در حالی به سومین هفته خود وارد می‌شود که انرژی به محور اصلی آن تبدیل شده است. بر این اساس، در حالی قیمت جهانی نفت افزایش می‌یابد که آمار اشتغال ایالات متحده از امکان ورود اقتصاد این کشور به رکود خبر می‌دهد و بنگاه‌ها در سراسر جهان، به لحاظ کردن ریسک‌های ژتوپلیتیک عادت کرده‌اند. این در حالی است که به نظر می‌رسد دست ایالات متحده برای حل مساله انرژی خالی‌تر از قبل است. باشگاه اقتصاددانان «دنیای اقتصاد» در این پرونده به بررسی دقیق‌تر آثار اقتصادی جنگ می‌پردازد.

مشاوران مدیریت اغلب از مشتریان خود می‌پرسند: «موفقیت چه شکلی دارد؟» اما اکنون که جنگ در خاورمیانه به هفته سوم خود نزدیک می‌شود، شرکت‌ها بیش از پیش ناچارند به پرسش معکوس فکر کنند: «شکست چه شکلی خواهد بود؟ و در نتیجه این درگیری چه چیزهایی را باید تغییر دهیم؟»

آیا جنگ ایالات متحده و اسرائیل علیه ایران به‌زودی پایان خواهد یافت؟ برای بررسی پیامدهای احتمالی اقتصادی آن باید ابتدا به این پرسش پاسخ داد. اما پاسخ به این سوال خود به دو پرسش دیگر وابسته است. نخست اینکه آیا اصطلاح «تاکو» که رابرت آرمسترانگ مطرح کرده ــ به معنای «ترامپ همیشه عقب می‌کشد» ــ در این مورد نیز صدق می‌کند یا نه؟ و دوم اینکه آیا پایان جنگ از نظر دونالد ترامپ به معنای پایان آن برای ایران، اسرائیل یا هر دو خواهد بود؟ اگر این دو طرف که برایشان این نبرد ماهیتی وجودی دارد به جنگ ادامه دهند، ویرانی‌ای که بر منطقه خلیج فارس تحمیل شده است نیز می‌تواند ادامه یابد.

بادهایی قوی‌ از رکود تورمی در حال وزیدن در اقتصاد جهانی است، زیرا قیمت نفت به مرز ۱۰۰دلار در هر بشکه عبور رسیده است. تازه‌ترین داده‌های اشتغال آمریکا که روز جمعه منتشر شد، شواهدی، هرچند متناقض، از تضعیف بازار کار ارائه داد؛ درست در زمانی که درگیری با ایران نگرانی‌ها درباره یک شوک قیمتی ناشی از افزایش بهای انرژی و اختلال در زنجیره‌های تامین را برانگیخته است. اقتصاد آمریکا در ماه فوریه ۹۲هزار شغل از دست داد و نرخ بیکاری به ۴.۴درصد افزایش یافت. این موضوع پس از یک «عملکرد فراتر از انتظار» بزرگ در ماه قبل رخ داد که همان‌طور که پیش‌بینی کرده بودم، مشخص شد یک ناهنجاری بوده است. پس از سال ۲۰۲۵که با ضعیف‌ترین میانگین افزایش ماهانه اشتغال در بیش از دو دهه همراه بود، چشم‌انداز بازار کار همچنان دشوار باقی مانده است.

با وجود لاف‌زنی‌های دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، مبنی بر اینکه افزایش قیمت نفت به سود ایالات متحده است، زمان حساس هم برای جنگ و هم برای بازار انرژی به‌سرعت نزدیک می‌شود. او یا باید به‌سرعت به این درگیری پایان دهد، یا اینکه هزینه‌های سرسام‌آور انرژی در نهایت او را وادار خواهد کرد چنین کاری بکند. شاید بازار نفت به اندازه بازار اوراق قرضه شهرت هراس‌انگیزی نداشته باشد، اما باور کنید که می‌تواند در فشار آوردن به سیاستمداران همان‌قدر بی‌رحم و سخت‌گیر باشد.